Máy tính thuế TNDN: thuế suất 15%, 17% hay 20% theo doanh thu

Hai con số, hai vai trò

Tổng doanh thu năm quyết định thuế suất. Luật Thuế TNDN 67/2025/QH15 (hiệu lực 1/10/2025, áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2025) giữ thuế suất phổ thông 20% và thêm hai mức: 15% với doanh nghiệp có tổng doanh thu năm không quá 3 tỷ đồng, 17% với doanh nghiệp trên 3 tỷ đến 50 tỷ đồng.

Thu nhập tính thuế quyết định số thuế. Thuế TNDN bằng thu nhập tính thuế nhân thuế suất. Thu nhập tính thuế là thu nhập chịu thuế (doanh thu trừ chi phí được trừ, cộng thu nhập khác) trừ thu nhập được miễn thuế và lỗ được chuyển. Doanh nghiệp lỗ thì không có thuế TNDN phải nộp dù đang ở mức 15%.

Mức thuế suất áp cho toàn bộ thu nhập tính thuế của năm, không chia bậc như biểu thuế luỹ tiến. Doanh thu vượt 3 tỷ một đồng thì cả phần thu nhập tính thuế áp 17%.

Những gì máy tính chưa tính

• Trường hợp không được áp mức 15%, 17%. Luật có đặt điều kiện loại trừ, và cách xác định "tổng doanh thu" (năm nào, gồm khoản nào) nằm ở nghị định hướng dẫn. Máy tính vì vậy luôn hiện thêm số thuế nếu áp 20% để thấy chênh lệch.
• Ưu đãi theo dự án, ngành nghề, địa bàn — thuế suất ưu đãi có thời hạn, ghi trong giấy chứng nhận đầu tư và luật.
• Miễn thuế 3 năm cho doanh nghiệp nhỏ và vừa thành lập mới theo Nghị quyết 198/2025/QH15 — vẫn phải kê khai, quyết toán.
• Lỗ được chuyển từ các năm trước — nhập thu nhập tính thuế đã trừ lỗ thì kết quả sát hơn.
• Số đã tạm nộp theo quý — quyết toán năm mới ra số phải nộp thêm hoặc nộp thừa.

Ba ví dụ giả định

Ví dụ 1 và 2 lãi như nhau nhưng nộp thuế khác nhau chỉ vì doanh thu khác mốc.

Sai lầm hay gặp

• Lấy lợi nhuận so với mốc 3 tỷ. Mốc là tổng doanh thu. Công ty doanh thu 10 tỷ, lãi 500 triệu đồng không được 15%.
• Tạm nộp theo 15% rồi quên xem lại. Đầu năm ước doanh thu dưới 3 tỷ, cuối năm vượt thì quyết toán theo 17% và nộp bổ sung phần chênh.
• Tách công ty cho nhỏ lại để lọt ngưỡng. Dễ rơi vào trường hợp loại trừ hoặc bị xem xét theo quy định về giao dịch liên kết; chi phí vận hành nhiều pháp nhân thường vượt phần thuế tiết kiệm được.
• Để chi phí bị loại. Chi phí thiếu hoá đơn, chứng từ thanh toán làm thu nhập tính thuế tăng — thường ảnh hưởng số thuế nhiều hơn chênh 2–5 điểm thuế suất.

Tự kiểm tra ở đâu

Tài khoản thuế điện tử của doanh nghiệp: tờ khai quyết toán các năm, dòng tổng doanh thu và thuế suất đã áp. Cổng hoá đơn điện tử: tổng hoá đơn đầu ra cả năm để đối chiếu với doanh thu trên báo cáo tài chính. Văn bản gốc: Luật 67/2025/QH15 và nghị định hướng dẫn phần thuế suất, điều kiện loại trừ. Còn phân vân doanh nghiệp có thuộc trường hợp loại trừ không thì hỏi thuế cơ sở quản lý bằng văn bản trước kỳ quyết toán.

Đọc thêm về thuế suất TNDN

• Doanh nghiệp có thu nhập từ nước ngoài: áp thuế suất TNDN nào và thuế đã nộp ở nước ngoài được trừ tới đâu
• Hoạt động được ưu đãi và không được ưu đãi dùng chung nhà xưởng, nhân sự: phân bổ chi phí để áp hai mức thuế suất TNDN
• Thu nhập khác của doanh nghiệp: lãi tiền gửi, thanh lý tài sản, tiền phạt hợp đồng chịu thuế TNDN ra sao
• Doanh nghiệp chuyển nhượng bất động sản: thu nhập tính riêng, bù lỗ và thuế suất TNDN
• Thuế suất TNDN ưu đãi: áp dụng cho phần thu nhập nào, trong bao lâu
• Thuế suất TNDN 2026: mức phổ thông và mức cho doanh nghiệp nhỏ theo doanh thu

Cần tách, gộp thuế GTGT trên hoá đơn? Máy tính thuế GTGT →